Thursday, October 09, 2008

Soy Cuba (Είμαι η Κούβα)


Σκηνοθεσία: Mikhail Kalatozov
Παραγωγής: Soviet Union / Cuba / 1964
Διάρκεια: 141'




Ο Michail Kalkatozov αποτελεί μια άξια προσοχής και μελέτης περίπτωση καλλιτέχνη. Το έργο του παραγκωνίσθηκε συστηματικά στην εποχή του, με εξαίρεση το ποιητικό αριστούργημα "Όταν Πετούν οι Γερανοί" που βραβεύτηκε στις Κάννες, και η φιλμογραφία του μέχρι σήμερα παραμένει δυσεύρετη σε μεγάλο βαθμό. Το "Είμαι η Κούβα" είναι μια ταινία που τάραξε για καλά τα νερά στο χώρο του κινηματογράφου, έστω και αν κατέκτησε τη θέση που της αξίζει 30 χρόνια μετά τη δημιουργία της, καθώς η οπτική αισθητική της αναδεικνύει μια ασύλληπτη κινηματογράφηση.

Ο Michail Kalatozov μαζί με το πλήρωμα των συνεργατών του, και συγκεκριμένα την καταλυτική παρουσία της φωτογραφίας του Sergei Urusevsky, κατάφερε να δώσει εκ νέου νόημα στις έννοιες της σκηνής και της σεκάνς και να επαναπροσδιορίσει τις δυνατότητες του κινηματογραφικού μέσου. Σκηνές που αποτελούνται από μακρόσυρτα και ταχύτατα travelling, αδιάκοπη και άτακτη κίνηση της κινηματογραφικής μηχανής, ταραχώδη τεμαχισμό στο ντεκουπάζ, αλλά και στατικές λήψεις που δίνουν στον θεατή την αίσθηση μιας εκ των πιο ολοκληρωμένων κινηματογραφικών εμπειριών. Ακόμα και σήμερα παραμένει απορίας άξιος ο τρόπος που είναι γυρισμένες ορισμένες σκηνές. Με αποκορύφωμα την εναρκτήρια, όπου η κάμερα κατεβαίνει ταχύτατα απ' το ύψος της κορυφής μιας πολυκατοικίας σε επίγειο υψίπεδο.


Τα πρώτα καρέ έχουν πέσει. Μια γυναικεία επιβλητική φωνή δηλώνει ατάραχα "Είμαι η Κούβα". Αρχίζει να εξιστορεί την ύπαρξη της μέσα απ' τα κολακευτικά σχόλια του Κολόμβου που την ανακάλυψε. Η αφήγηση προχωράει με το βραδύ ατάραχο ύφος και τοποθετείται διάσπαρτα στη ραχοκοκαλιά του film υποβάλλοντας τον θεατή με μια σκουρόχρωμη ποιητική διάθεση στην πολυτάραχη ιστορία του τόπου. Οι εικόνες πέφτουν γρήγορα στο πανί και μέσα από την ασπρόμαυρη φορεσιά τους προσδίδουν το ιστορικό κύρος στην εξομολογητική αφήγηση της κυρίας Κούβας. Η οποία ανάμεσα στα πυρρά και τα βέλη του παρελθόντος διερωτάται αν περικλείεται από τη θάλασσα ή από τα αιματοβαμμένα δάκρυα των ανθρώπων που ποτίζουν τον τόπο.


Ο Mikhail Kalatozov σκηνοθετεί τέσσερις ξεχωριστές ιστορίες οι οποίες διαδέχονται η μία την άλλη γραμμικά στον χρόνο. Όμως παρ' όλα ταύτα αδυνατούν να χαρακτηρίσουν την ταινία ως σπονδυλωτή. Καθώς υπό την επιβλητική και ομοιογενή σκηνοθεσία τους αλλά και την κοινή θεματική τους, εναγκαλιάζονται μεταξύ τους και συνθέτουν ένα ομοιογενές κράμα με κεντρικό άξονα την δύσβατη πραγματικότητα στα τραχιά Κουβανέζικα εδάφη. Η πρώτη ιστορία δηλώνει την ματιά του Δυτικού κόσμου της εποχής (κυρίως Αμερικάνικου) που οριοθετεί την Κούβα ως κέντρο διασκέδασης και εκτοξεύει την μαύρη οικονομία του κράτους. Ενώ παράλληλα θίγεται το θέμα της πορνείας ως μια έσχατη διέξοδο για τις γηγενείς κοπέλες. Στη δεύτερη ιστορία παρακολουθούμε την ανημποριά των κατοίκων να αυτοσυντηρηθούν. Έχοντας απέναντι τους το τυραννικό καθεστώς του Μπατίστα αναγκάζονται να καλλιεργήσουν ξένη γη παλεύοντας με αντίξοες συνθήκες την αβεβαιότητα του αύριο. Έπειτα η κινηματογραφική αφήγηση καταπιάνεται με την δράση ενός ακτιβιστή ο οποίος βλέπει τους φίλους του να εξοντώνονται καθώς επιχειρούν να αναπτύξουν κίνημα υπέρ του Φιντέλ Κάστρο που αντιμάχεται του Τυρανικού καθεστώτος. Ενώ, τέλος η δράση μεταφέρεται στο βουνό. Όπου μέσα από την ματιά μιας φιλήσυχης οικογένειας τονίζεται η ανάγκη για τον επαναστατικό αγώνα, τον ανθρώπινο αγώνα που αποσκοπεί στην απόκτηση των ανθρώπινων δικαιωμάτων.


Αν κάτι θα μπορούσε να καταλογιστεί στην ταινία είναι να χαρακτηριστεί ως Κομμουνιστική προπαγάνδα. Είναι εμφανές ότι ο Mikhail Kalatozov εξυπηρετεί και εξυμνεί τα επαναστατικά ιδεώδη, και ορισμένες φορές με μονομερή τρόπο. Ωστόσο κεντρικός άξονας δεν είναι η πολιτική αλλά ο άνθρωπος. Επίσης ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε ότι το "Soy Cuba" αποκόμοισε πενιχρά σχόλια στις Κομμουνιστικές χώρες παραγωγής του (Cuba, Soviet Union), καθώς εκείνες δεν ικανοποιήθηκαν με τον μη εμφανή εγκωμιασμό του Κομμουνισμού, και το απόκλεισαν στα ντουλάπια τους για περίπου τριάντα χρόνια.


Βαθμολογία: 9,5/10


Re-release trailer

Youth Without Youth (Νεότητα χωρίς Νιάτα)


Σκηνοθεσία: Francis Ford Coppola
Παραγωγής: USA/Germany/Italy/France/Romania / 2008
Διάρκεια: 124'




Η επιστροφή του τρισμέγιστου Francis Ford Coppola είναι γεγονός 10 χρόνια μετά την τελευταία εμφάνιση του. Δεν θα επέστρεφε για να ξανακάνει κριτικούς και κοινό να παραμιλούν με τη σκηνοθετική δεξιοτεχνία του. Ποιο το νόημα τώρα πια; Ο επιτυχημένος οινοπαραγωγός θα έπαιρνε θέση πίσω απ' την κάμερα μόνο όταν θα θέριευαν οι φλόγες μιας οξύθυμης καλλιτεχνικής ανησυχίας. Όταν η σιωπή του ανέκφραστου θα ήταν αβάσταχτα βασανιστική. Και το Youth Without Youth είναι η πιο προσωπική του ταινία. Ένα κομψοτέχνημα, αν και η λέξη δεν αρκεί να περιγράψει, πρώτα για εκείνον και μετά για όλους μας... 'Άλλωστε ο τρόπος που επιλέχθηκε να γυριστεί και να παραχθεί η ταινία είναι μια τρανή απόδειξη όλων των παραπάνω!

Ένας 70χρονός καθηγητής γλωσσολογίας (Tim Roth), ο οποίος βρίσκεται πνευματικά παραλυμένος υπό το πλήρωμα του χρόνου, χτυπιέται από κεραυνό. Ένα μεταφυσικό σημάδι Θεϊκής ύπαρξης; Απόρροια του γεγονότος είναι η απελευθέρωση του πρωταγωνιστή απ' τη διχασμένη προσωπικότητα. Αγάπη και γνώση η νέα διττή άποψη του ίδιου νομίσματος. Και ο καθηγητής ανασταίνεται της ηλικιακής του παράλυσης. Σε κορμί εφήβου και πνεύμα ανώτερης διανοητικής οξύνοιας, η ευκαιρία για μια δεύτερη ζωή.


Ο Tim Roth, όπως μας αποδεικνύουν τα πισωγυρίσματα του χρόνου, κατά τη διάρκεια της νεότητας έχει επιλέξει τον δρόμο της επιστήμης. Ζητώντας την αυτοπραγμάτωση μέσα από την επιστημονική ολοκλήρωση διάλεξε, με άγνοια επιστημονικής ακρίβειας, να κλείσει την πόρτα της αγάπης (προσωποποιημένη μορφή η Λάουρα) και μαζί να απορρίψει την ουσιαστική αγαλλίαση. Ίσως για αυτό τώρα, σε σώμα εφήβου, και με μορφή άθιχτου αποξηραμένου ρόδου, κουρσεύει τους χρόνους αδυνατώντας να βρει τη συναισθηματική ανακούφιση. Και μέσα σε αυτό το οδοιπορικό χρονολόγημα το ερώτημα θα ξανά αναπαραχθεί: αγάπη ή γνώση; Με τη Λάουρα να αποδράττει της ονειρικής φαντασίωσης και κατασπαραχτικής βουλιμίας του καθηγητή. Μα τώρα η ύπαρξη της αποτελεί συνώνυμο της επιστημονικής ολοκλήρωσης, παρέχοντας του αυτούσια τα άπαντα της γέννησης της γλωσσολογίας. Όμως πάλι ούτε η αγάπη ούτε η επιστήμη δε μπορούν να συνυπάρξουν. Καθώς η αγάπη του καθηγητή είναι καταστροφική, σηματοδοτώντας την μεταφυσικά πρόωρη γήρανση της εκλεκτής του. Και ο Coppola έχει σπείρει για τα καλά το αιώνιο ερώτημα μεταξύ αγάπη και γνώσης τοποθετημένο και θεμελιωμένο σε έναν εμβριθή φιλοσοφικό στοχασμό απάνω στη διάσταση του χρόνου. Χρόνος ρυθμιστής και αμείλικτος, που σημαδεύει τις επιλογές μας και υπερτονίζει το αδύνατο της αναπλήρωσης των μη πραγματοποιηθέντων.


Εν τω μεταξύ το κεραυνοβόλημα του καθηγητή και αυτή η αφύσικη καμπή νεότητας αντί ακαριαίου θανάτου, προκαλεί το ενδιαφέρον της πολιτικής και της επιστήμης. Η ιστορία τοποθετείται γύρω στα 1940. Και η ναζί, ως προσωποποίηση του έκφυλου πολιτικού χώρου, εξετάζει το ενδεχόμενο "παραγωγής" υπεράνθρωπων με το βοήθεια της επιστήμης. Της επιστήμης της λαγνείας και των επιτευγμάτων που δε θα μπορούσε να μείνει αμέτοχη της όλης κατάστασης. Ο Coppola θα χτίσει ένα υπερσύγχρονο περιβάλλον, που θα το τεκμηριώσει επαναλαμβανόμενα, και θα θέσει στο ακέραιο φιλοσοφικά διλήμματα γύρω απ' το χρόνο, την αντικειμενικότητα-υποκειμενικότητα του κόσμου και την έννοια της συνείδησης. Φιλοσοφικοί στοχασμοί, με ρίζες το ρεύμα της μετενσάρκωσης, που επιζητούν μετά μανίας κάτι περισσότερο απ' τη συμμετοχή του θεατή.


Τι και αν η αφηγητική δομή της ταινίας είναι ετοιμόρροπη; Τι και αν η σκηνοθετική οικονομία είναι απούσα; Τι και αν οι δραματουργικές αναθυμιάσεις καθρεφτίζουν έναν άγαρμπο παρορμητισμό; Ο Coppola ζωγραφίζει με το φακό του. Λυρικότατα πλάνα, που με τη βοήθεια της καθηλωτικής μουσικής του Osvaldo Golijov και της μεθυστικής φωτογραφίας του Mihai Malaimare, αποτυπώνονται με ποιητική δύναμη στο υποσυνείδητο του θεατή. Ρυθμίζοντας τον επακριβώς στη συχνότητα του ονείρου. Ενός ονείρου που σαν ένα άλλο Fountain επιχειρεί να στοιχειοθετήσει το πέρασμα του σύγχρονου ανθρώπου στον κόσμο. Ενός ανθρώπου παγιδευμένου στο λίγο του, με την ψευδαίσθηση μιας μεγαλεπήβολης πραγματικότητας.


Και η έξοδος της ιστορίας θα γίνει εκεί απ' όπου ξεκίνησε. Στο καφέ Select, δηλόνοντας μια αέναη κυκλικότητα. Ακόμα και στα όνειρα, ακόμα και στις φαντασιώσεις. Ένα τέλος που βρίσκει τον αιώνιο έφηβο Tim Roth πιο γέρο από ποτέ. Και αν εσύ μετά το τέλος της θέασης απορείς ακόμα που θα μπει το τρίτο τριαντάφυλλο, είναι απλό. Το τρίτο τριαντάφυλλο θα είναι ακόμα καρφωμένο στο χέρι μας, με τα αγκάθια του να ριζώνουν σταθερά στο κέντρο της παλάμης. Τόσο που θα μας συντροφεύει και κάτω από την επιτάφια πλάκα, ακούγοντας στωικά τους βουβούς λυγμούς της ανολοκλήρωτης φύσης μας...

Και επειδή στον κόσμο του Coppola η φαντασία και τα όνειρα ως προϊόντα της πραγματικότητας αναγνωρίζονται να έχουν όμοια βαρύτητα, επιτρέψτε μου και εμένα να μοιραστώ μαζί σας τη φαντασίωση μου... Εκατό έτη μετά, όταν ο ίδιος ο σκηνοθέτης και εμείς θα έχουμε γίνει τροφή σε πάσας φύσης αποικοδομητικούς οργανισμούς, σε κάποιο προοδευτικό φεστιβάλ της Λατινικής Αμερικής να προβάλλεται η ταινία στα πλαίσια ενός αφιερώματος για το σκηνοθέτη. Και το κοινό συγκλονισμένο από την τεχνική αρτιότητα της τριλογίας των Godfather που θα έχει προηγηθεί, θα νιώσει κεραυνοβολημένο στην έλευση του Youth Without Youth. Σαν ένας μικρός φόρος τιμής στην αδίκως υποτιμημένη τούτη ταινία...


Βαθμολογία: 9,5/10



Wednesday, October 08, 2008

Hunger


Σκηνοθεσία: Steve McQueen
Παραγωγής: England / Ireland / 2008
Διάρκεια: 96'




Ο Steve McQueen με την προγενέστερη καλλιτεχνική του ενασχόληση να επικεντρώνεται κυρίως στη φωτογραφία, φτιάχνει με το Hunger ένα πολύ δυνατό film που εντυπωσιάζει κυρίως με την κινηματογραφική πρωτοπορία του.

Παρακολουθούμε τις προσπάθειες μελών του IRA να αναγνωριστούν ως πολιτικοί κρατούμενοι με τα γυρίσματα να εξελίσσονται στο εσωτερικό των Βρετανικών φυλακών. Το καθεστώς της Θάτσερ έχει επιβάλλει τους νόμους του στα Ιρλανδικά εδάφη και οι Ιρλανδοί αγωνιστές καταπατούνται, εξοντώνονται από τους Βρετανούς φύλακες οι οποίοι μοιάζουν απαλλαγμένοι από κάθε ανθρώπινη φρόνηση. Η βία, η σκληρότητα και η κτηνωδία αποκτούν υπόσταση στις σκηνές του Άγγλου σκηνοθέτη που γροθοκοπούν δίχως σταματημό την κοιλιακή χώρα των θεατών. Η ταινία ξεδιπλώνεται, και με έναν χαρισματικό διάλογο που ξαφνιάζει απροσδόκητα οριοθετεί την ατομική ευθύνη στο κοινωνικό σύνολο. Ο Bobby Sants, τον οποίο υποδύεται χαρισματικά ο Michael Fassbender, αποκτά ξεκάθαρα πλέον θέση πρωταγωνιστή. Και με όπλο τη συνείδηση θα επιλέξει μια αυτοκαταστροφική οδό (απεργία πείνας) που θα καθοδηγήσει τους συντρόφους του στο επιθυμητό. Δηλαδή την αναγνώριση τους ως πολιτικούς κρατουμένους.


Η ταινία είναι πολύ σκληρή. Πλάνα που πυροβολούν ακατάπαυστα τις αντοχές του κοινού. Η κακομεταχείριση των κρατουμένων δεν έχει σταματημό καθώς αυτοί βρίσκονται στριμωγμένοι σε μικροσκοπικά κελιά αντάμα με την δυσωδία των ακαθαρσιών τους. Οι φύλακες, απαθής και φλεγματικοί (σε μια μάλλον εύκολη-ξύλινη παρουσίαση), επιδίδονται σε λυσσαλέες πράξεις βίας. Και οι πολιτικοί κρατούμενοι του IRA μοιάζουν εγκλωβισμένοι σε έναν εφιάλτη που δεν έχει τελειωμό! Αυτός έχει βρει μια χαραμάδα μέσα απ' το κελί του. Μια λεπτή σκόνη φωτός να του υπενθυμίζει την ελευθερία, το μοναδικό λόγο ύπαρξης του. Μια αηδιαστική μύγα έχει υπακούσει το δύσοσμο κάλεσμα του κελιού. Για αυτόν δεν είναι όμως παρά μια ποθητή σύνδεση με τον έξω κόσμο. Η φρόνηση, η λογική παραμερίζονται και επαναπροσδιορίζονται σε αυτές τις νέες συνθήκες...

Και ο Steve McQueen φτιάχνει επιβλητικές σκηνές. Η απουσία λόγου απογειώνει τη δυναμική της εικόνας η οποία μέσα από μακρόσυρτες σκηνές εγκλωβίζει τον θεατή. Ωστόσο η υπερβολική οπτική εμμονή στις λεπτές πτυχές του θέματος προδίδει ορισμένες φορές την επιδειξιομανία του σκηνοθέτη. Στα μισά της ταινίας θα ξαφνιαστούμε ευχάριστα. Το Hunger εμπλουτίζεται δραματουργικά αλλάζοντας ύφος και δομή, καθώς παρακολουθούμε έναν εικοσάλεπτο διάλογο μαεστρικά και λιτά σκηνοθετημένο. Ο οποίος συνοψίζει ολόκληρο τον χαρακτήρα του πρωταγωνιστή και υποδηλώνει το ιστορικό γίγνεσθαι της εποχής, το οποίο αφήνεται ελεύθερο στην κρίση του θεατή. Αυτό που θα ακολουθήσει είναι η ντοκυμαντεριστική καταγραφή των μαρτυριών που επέλεξε να υποστεί ο Bobby Sants. Η κάμερα εστιάζει την προσοχή της στο γυμνό σώμα του πρωταγωνιστή, το οποίο αποτελεί τρανό εργαλείο στην προσπάθεια οπτικοποίησης της αντίστασης. Γυμνά κακοποιημένα σώματα μαρτυρούν τη βία, συσπάσεις άμυνας και τέλος ένα υποσιτισμένο κορμί που μέσα απ' την αυταπάρνηση του επιδιώκει τη συλλογική-συνολική ανάσταση των μελών του IRA.


Μια ταινία για γερά νεύρα. Η εικόνα, η φωτογραφία είναι το βασικό της εργαλείο και μέσω αυτής δημιουργούνται ορισμένες αξιομνημόνευτες σκηνές. Μια από αυτές είναι εκείνο το μονοπλάνο όπου αξιοποιείται ολόκληρο το βάθος πεδίου του φακού. Εδώ ο φρουρός καθαρίζει το δάπεδο απ' τα ούρα των κρατουμένων ξεκινώντας από πολύ μακρυά για να φτάσει σταδιακά στο πρώτο οπτικό επίπεδο του θεατή και ενώ το ραδιόφωνο μας υπενθυμίζει πως τα πάντα διαδραματίζονται υπό το ασφυκτικό βλέμμα του φασιστικού καθεστώτος της Θάτσερ.


Βαθμολογία: 7,5/10



Wednesday, October 01, 2008

Hancock


Σκηνοθεσία: Peter Berg
Παραγωγής: USA / 2008
Διάρκεια: 92'




Οι παραδοσιακοί ένστολοι υπερήρωες ξεθωριάζουν πλέον στην συνείδηση του κοινού τους. Το οποίο αναζητεί πιο τρωτούς, πιο τσαλακωμένους superstars. Αντιλαμβάνοντας αυτή την τάση η κινηματογραφική βιομηχανία του Hollywood έχει εστιάσει τελευταίως στην κατασκευή των αντίστοιχων (όπως και ο τελευταίος Batman) υπερδύναμων τύπων. Έναν τέτοιον θα δούμε και εδώ δια χειρός Peter Berg. And his name is Hancock!


Ο Hanckock(Will Smith) είναι ένας παντοδύναμος, όμως ανθρώπινος χαρακτήρας, με προδιάθεση στο καλό. Μόνο που ο κάπως άτσαλος τρόπος του στην καταπολέμηση του εγκλήματος, παρά τη δεδομένη αποτελεσματικότητα, σηκώνει κύματα υλικών καταστροφών στο πέρασμα του. Κάτι που εξαγριώνει τους λοιπούς κάτοικους του Λος Άντζελες. Σε μια διάσωση ενός επαγγελματία των δημοσίων σχέσεων(Jason Bateman), θα βρει έναν άνθρωπο που θα ενδιαφερθεί για το image του. Έτσι ο Hanckock κατόπιν προτροπών του Jason Bateman και υπακούοντας στις βουλές των συμπολιτών του, ως έναν ύστερος Χριστός, θα δεχτεί να αφήσει για λίγο στην άκρη τις υπεράνθρωπες δυνάμεις του και να αυτοπεριοριστεί πίσω απ' τα κάγκελα της στενής. Με την πράξη του θα μεταστρέψει την κοινή γνώμη και σύντομα θα είναι ελεύθερος να προσφέρει κατά της ακμάζουσας εγκληματικότητας. Μόνο που κάπου εκεί θα γνωριστεί με την όχι και τόσο φυσιολογική,όπως αποδεικνύεται, γυναίκα του Jason Bateman(Charlize Theron). Μια μυστήρια έλξη μεταξύ τους και ένα υπαρκτό ιστορικό θα φέρει στην επιφάνεια την πραγματική ταυτότητα του υπερήρωα.


Η αρχική ψυχογραφική προσέγγιση στον Hancock, που πίσω απ' τις υπεράνθρωπες δυνάμεις του κρύβει έναν πληγωμένο γίγαντα, γεννούν ένα κάποιο ενδιαφέρον στον θεατή. Σταδιακά επιστρατεύονται απ' το σενάριο και λοιποί προβληματισμοί(πάντα σε υποτυπώδη μορφή), που απευθύνονται κυρίως στις αντιθέσεις αιωνιότητας-θνησιμότητας και παντοδυναμίας-αδυναμίας, και έχουν ως σκοπό την υποστήριξη των άπλετων σκηνών δράσης με τα εντυπωσιακά εφέ. Όμως κάπου μετά τα μισά η ταινία ξεφεύγει. Η οδός της υπερβολής, της παιδικής απλοϊκότητας και των υπέρμετρων σαχλορομαντισμών μοιάζει να ασελγεί εις βάρος της νοημοσύνης μας! Με το film να αυτοπεριορίζεται και να απηχεί αποκλειστικά στο υπερηρωικό κοινό του.

Εν κατακλείδι, δε βλέπω κάποιο λόγο για να σας προτείνω αυτή την ταινία. Εκτός αν επιθυμήσατε τα αγαπημένα σας pop corn ή σας συγκινεί η ιδέα μιας ταινίας όπου συμπαρευρίσκονται ο (αδιάφορος κατ' εμέ)Will Smith, η (πάντα εύφλεκτη) Charlize Theron και ο (συμπαθής) Jason Bateman.


Βαθμολογία: 3/10


Chiko (Chiko ο Ανυπότακτος)


Σκηνοθεσία: Özgür Yildirim
Παραγωγής: Germany / 2008
Διάρκεια: 92'



Η πρώτη μεγάλου μήκους απόπειρα του Özgür Yildirim τον βρίσκει αντιμέτωπο με τον δικό του Scarface. Μόνο που οι φιλοδοξίες περιορίζονται νωρίς, καθώς ο ασυμβίβαστος Chiko ακολουθεί απαρέγκλιτα την πεπατημένη.

Μεταφερόμαστε στη Γερμανία. Τούρκοι μετανάστες που σε hip hop ρυθμούς ονειρεύονται τον "μαύρο" πλούτο και τη δόξα της νύχτας. Το προλεταριάτο ασφυκτιά στον καπιταλισμού του Δυτικού κόσμου. Μια καθημερινότητα που πασχίζει να καλύψει τις βασικές ανάγκες της ύπαρξης και να αντιμετωπίσει τα απροσδόκητα προβλήματα. Μίσος, φθόνος και αγάπη ένα κολάζ συναισθημάτων που αλληλοσυμπληρώνονται και διεκδικούν τον εύκολο πλούτο σε μια στενόμυαλη προσέγγιση της ευτυχίας.


Ο Chiko και ο Tibet, δυο αδερφικοί φίλοι, θα σχεδιάσουν την απόδραση από την εξαθλίωση. Ο πρώτος είναι φτιαγμένος για τη νύχτα και σύντομα θα διαβεί το κατώφλι της επιτυχίας. Ο δεύτερος έρμαιο των παθών και των αδυναμιών του κατρακυλάει στο πηγάδι της ανέχειας. Από παντού η πραγματικότητα είναι το ίδιο σκοτεινή και έκφυλη. Η
επιτυχία δίνει το προνόμιο να είσαι μαστουρωμένος συνέχεια. Μαστουρωμένος με υλικά αγαθά και ότι σε απομακρύνει από την εσωτερική κενότητα που κλιμακωτά αποκαλύπτεται.


Ο χρόνος κυλάει και γεννάει μεταξύ των δύο φίλων μια κατασπαραχτική εχθρότητα. Η αφήγηση με κλισέ μεταχείριση ξεδιπλώνεται μέσα από τις ρηχές εκφράσεις των πρωταγωνιστών οι οποίες προωθούν την πλοκή και τη δραματουργία. Ο Özgür Yildirim διαχειρίζεται πρόσωπα(μητέρες-ερωμένες) και καταστάσεις(εκδίκηση, ερωτικές σχέσεις, οικογενειακές σχέσεις) με εμφανή πρόθεση τον συναισθηματικό εκβιασμό. Η θεματολογία δείχνει να απορρέει απ' το κοινής αποδοχής Scarface. Ο Tibet με τη σειρά του αποτελεί μια έμμεση παραπομπή στον Travis του Taxi Driver. Το Chiko όμως εγκλωβισμένο στις επιτηδευμένες επιδιώξεις του δε μπορεί να αγγίξει ούτε στο ελάχιστο τους προαναφερθέν γκανγκστερικούς κολοσσούς.


Το τέλος επιθυμεί να αποκρυσταλλώσει το τοπίο του προλεταριάτου. Η έλλειψη παιδείας, η έλλειψη συνείδησης αποδίδουν στον καθένα τα ιμάτια του. Ο Chiko με τα ματωμένα χέρια απαρνείται χαρακτηριστικά το δοξασμένο όνομα των δρόμων, αποδέχοντας για πρώτη φορά το θνητό βαφτιστικό του. Και οι τίτλοι τέλους βρίσκουν αυτόν και τον αδερφικό του φίλο Tibet αποδεκατισμένους και σακατεμένους να ασθμαίνουν στους βουρκότοπους των μέχρι πρότινος ονείρων τους!

Αν και το Chiko έχει ενδιαφέρουσες κοινωνικοπολιτικές ρίζες, θα ασχοληθεί μόνο επιφανιακά μαζί τους. Η ρηχότητα στην αφήγηση θα αποκόψει εξ' αρχής την ελευθερία του θεατή ενώ η συναισθηματική εμμονή και εκμετάλλευση σύντομα θα προκαλέσει αποστροφή.


Βαθμολογία: 3/10

L' Ennemi Intime (Ο Εχθρός μέσα μου)


Σκηνοθεσία: Florent Emilio Siri
Παραγωγής: France / 2007
Διάρκεια: 108'



Ο Florent Emilio Siri θα φτιάξει ένα συγκινητικό πολεμικό δράμα μέσα από σκηνές υπονόμευσης της εξουσίας και του θεσμού του στρατού, αναδεικνύοντας τη φρίκη του πολέμου. Τα γεγονότα βασίζονται στον υπαρκτό Γαλλοαλγερινό πόλεμο του 1959, που μόλις πρόσφατα(1999) επιβεβαιώθηκε απ' τους Γάλλους.

Μεταφερόμαστε λοιπόν στην εμπόλεμη ζώνη της Αλγερίας. Όπου ο Γαλλικός στρατός, με το πρόσχημα της ειρηνικής επιβολής, προωθεί με βαρβαρότητα τα ιμπεριαλιστικά του σχέδια. Απέναντι βρίσκονται οι Αλγερινοί, που διεκδικούν την ανεξαρτησία τους με επιθετικότητα που δεν υστερεί του Γαλλικού τρόπου. Εμείς παρακολουθούμε τα χρονικά του πολέμου σχεδόν αποκλειστικά μέσω μιας Γαλλικής διμοιρίας και των στρατιωτικών επιχειρήσεων της. Μέσα σε αυτή την σαθρή στρατιωτική πραγματικότητα ξεχωρίζει ο κεντρικός ήρωας Lieutenant Terrien(Benoît Magimel). Ο οποίος είναι ένας ιδεαλιστής και ανθρωπιστής αξιωματικός, εντελώς παράταιρος στη φιλοσοφία του πολέμου. Μια αντίθεση που τροφοδοτεί κυρίως με δραματικά στοιχεία τις αρτηρίες της ταινίας.


Ο Florent Emilio Siri κινηματογραφεί με αμεσότητα, αναπαράγοντας μέσω των αιμοσταγή επεισοδίων όλη τη φρίκη του πολέμου. Όμως, σταδιακά ως πραγματικός εχθρός οριοθετείται η εσωτερική κενότητα και κατ' επέκτασιν η στρατιωτική ανηθικότητα. Οι άνθρωποι του στρατού δεν είναι παρά τα χιλιοχτυπημένα γρανάζια μιας πολιτικής εξουσίας, η οποία πάντως στην ταινία μόνο υπονοείται. Στρατιώτες, λοχίες, αξιωματικοί που μέσα στη σήψη του πολέμου εκφυλίζονται, διαβρώνονται και χάνουν εντέλη την ταυτότητα τους. Αποκτώντας μια νέα άλογη και άνευ ηθικής υπόσταση, με μοναδικό σκοπό την υπακοή στις διαταγές που εξυπηρετούν ταυτόσημα και τα προσωπικά κίνητρα εκδίκησης και ανταπόδοσης της ούτως ή άλλως αμφίπλευρης δυστυχίας.


Μεγάλο ενδιαφέρον αποκτά και η κινηματογράφηση του κεντρικού ήρωα. Ο ανθρωπιστής Benoît Magimel, που διανύει περίοδο φόρμας, μεταλλάσσεται και ομοιάζει σταδιακά στις λοιπές μισητές μας φιγούρες, ως αποτέλεσμα του ασήκωτου φορτίου της στρατιωτικής αισχρότητας. Αν και η ταινία παρουσιάζει εξαίρετο ενδιαφέρον, η επιλογή του Florent Emilio Siri να μην τηρήσει τις πρέπουσες αποστάσεις απ' το θέμα του και απ' τους ήρωες(οι οποίοι μοιάζουν χάρτινοι στην πλειοψηφία τους), την μετατρέπει σε μια πιεστική συγκινησιακή πράξη. Επίσης, η προαναφερθέν τακτική, σε μεγάλο βαθμό, μοιάζει απαγορευτική στον αυτοπροσδιορισμό του L' Ennemi intime ως ένα βαθύτερο πολεμικό δράμα.

Συνοψίζοντας, πρόκειται για μια καλή κινηματογραφική πρόταση(ειδικά αν είστε fun του είδους), η οποία όμως αποτυγχάνει να ξεγλιστρήσει των πιεστικών διαθέσεων της για συγκίνηση.


Βαθμολογία: 6/10


Kunsten å Tenke Negativt (Η Τέχνη της Αρνητικής Σκέψης)


Σκηνοθεσία: Bård Breien
Παραγωγής: Norway / 2006
Διάρκεια: 79'



Η αρμονία ενός παντρεμένου ζευγαριού διαταράσσεται καθώς ο σύζυγος, έπειτα απ' ένα γεγονός που τον καθήλωσε στην αναπηρική καρέκλα, αποκτά μια απαξιωτική-μηδενιστική στάση για τη ζωή. Η σύζυγος νιώθει αβοήθητη και απευθύνεται στην πρόνοια. Σύντομα καταφτάνει εντός του πλούσιου οικήματος μια κοινωνική λειτουργός, συνοδεία με λοιπούς προβληματικούς ασθενής. Οι εντάσεις οξύνονται, η "σωτήρας" γίνεται αποδέκτης μιας βίαιας απόρριψης, και οι υπόλοιποι γίνονται μια τρελή τρελή παρέα που μυημένοι στο δόγμα της αρνητικής σκέψης διεκδικούν τον τίτλο του μεγαλύτερου αποτυχημένου. Τσιγαριλίκια, σπασμένα έπιπλα, πολυπρόσωποι διαπληκτισμοί και ένας Δούναβης αλκοόλ είναι τα βασικά εργαλεία του εν λόγω δόγματος.


Πρόκειται για μια μικρή παραγωγή από τη Νορβηγία. Ο Bård Breien παρατηρώντας όλη αυτή τη σήψη του υλικού κόσμου και την κενότητα του σύγχρονου μέσου "υγιή" ανθρώπου θα φτιάξει μια άναρχη επαναστατική μαύρη κωμωδία που εξεγείρεται προς πάσα κατεύθυνση. Οι σωματικά ασθενείς (κουβαλώντας κάθε είδους αναπηρία) χαρακτήρες ζυγίζονται συχνά πυκνά με τους φαινομενικά υγιείς με την πλάστιγγα να γέρνει προς του πρώτους, που δείχνουν να αντιλαμβάνονται την ματαιότητα του εγκόσμιου παιχνιδιού. Όμως η ταινία εξαντλείται θεματικά και αποπροσανατολίζεται σύντομα. Διατηρεί την επιθετική της ματιά και τα rock ακούσματα δημιουργώντας μια ατμόσφαιρα καταστροφής και αποδιοργάνωσης. Η οποία, μάλλον άσκοπα, περιορίζεται σε ένα φτηνό παιχνίδι εντυπώσεων.


Έτσι αν και η "Τέχνη της Αρνητικής Σκέψης" γεννάται ως ένα βαθμό από τις ανάγκες του σύγχρονου κόσμου, μάλλον το όλο εγχείρημα αυτοπεριορίζεται στην άσκοπη επιθετικότητα του. Πάντως, απ' όσα είδαμε δεν θα μπορούσαμε να παραλείψουμε την ξεκαρδιστική αναφορά στο Deer Hunter.


Βαθμολογία: 5/10

Sunday, September 28, 2008

R.I.P. Paul Newman (1925-2008)


Δε λέω, είχε κάνει τον κύκλο του, αλλά θα θέλαμε να τον βλέπαμε σε μια ακόμα ταινία με τον Redford. Σίγουρα θα άξιζε ένα αφιέρωμα αν είχαμε ξεκινήσει τις προβολές, αν μη τι άλλο θα υπήρχαν πολλές επιλογές, από τα "The Sting", "Butch Cassidy and the Sundance Kid" (είχε προταθεί από τα παιδιά, "έχασε" όμως από τo "Wild Bunch"), "Hud", "Cool Hand Luke", "The Hustler" και αρκετές άλλες.

Νύχτες Πρεμιέρας (AIFF) 2008: Κυριακή 28/9 Λήξη

Μια μικρή και αυστηρά προσωπική επιλογή-πρόταση για τις προβολές της ημέρας (ή καλύτερα της "Νύχτας"). Εκτός απ' τα δυο λόγια για κάθε ταινία στο ωρολόγιο πρόγραμμα (ακριβώς από κάτω), τσεκάρετε επιπλέον στοιχεία στο site του Φεστιβάλ (κλικάροντας το αντίστοιχο "μάτι") και στο IMDb.




Day schedule(click image for higher resolution)






- Κυρ 28/9 17:30 Αττικόν
OUT OF THE PAST / ΑΜΑΡΤΗΜΑ ΤΟΥ ΠΑΡΕΛΘΟΝΤΟΣ
(Αφιέρωμα Jacques Tourneur)
Βλέπε: Τρ 23/9





- Κυρ 28/9 20:30 Αττικόν
Επίσημη Τελετή Λήξης - Απονομή Βραβείων
HAPPY GO LUCKY / ΤΥΧΕΡΗ ΚΑΙ ΕΥΤΥΧΙΣΜΕΝΗ


Ακολουθεί party στο Pasaji με dj set από το Mad.





εκτάκτως:
- Κυρ 28/9 23:00 Δαναός 2
LA RABIA

(Αφιέρωμα Albertina Carri)

Βλέπε: Παρ 19/9
Η πιο πρόσφατη ταινία της Albertina Carri, η οποία έκανε μεγάλη αίσθηση στις δύο προηγούμενες προβολές της στο φεστιβάλ.

Saturday, September 27, 2008

Νύχτες Πρεμιέρας (AIFF) 2008: Σάββατο 27/9

Μια μικρή και αυστηρά προσωπική επιλογή-πρόταση για τις προβολές της ημέρας (ή καλύτερα της "Νύχτας"). Εκτός απ' τα δυο λόγια για κάθε ταινία στο ωρολόγιο πρόγραμμα (ακριβώς από κάτω), τσεκάρετε επιπλέον στοιχεία στο site του Φεστιβάλ (κλικάροντας το αντίστοιχο "μάτι") και στο IMDb.




Day schedule(click image for higher resolution)





Ημέρα για Δαναό η σημερινή!



- Σάβ 27/9 18:00 Δαναός 1
O'HORTEN / Η ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΖΩΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ Ο'ΧΟΡΤΕΝ
(Πανόραμα)


Η καινούρια ταινία του σκηνοθέτη που μας έδωσε τις "Ιστορίες της Κουζίνας" πριν μερικά χρόνια. Άλλο ενα μικρό διαμάντι ας ελπίσουμε!





- Σαβ 27/9 20:15 Δαναός 1
PINEAPPLE EXPRESS
(Πρεμιέρες)





- Παρ 26/9 12:00 Δαναός
- Σαβ 27/9 22:45 Δαναός 1
PUBLIC ENEMY: WELCOME TO THE TERRORDOME / PUBLIC ENEMY: ΚΑΛΩΣΗΡΘΑΤΕ ΣΤΟ ΘΟΛΟ ΤΟΥ ΤΡΟΜΟΥ
(Μουσική & Φιλμ: Διαγωνιστικό)





- Σαβ 27/9 00:15 Απόλλων
THE CHASER
(Μετά τα Μεσάνυχτα)






- Σαβ 27/9 22:30 Αττικόν
VICKY CRISTINA BARCELONA
(Πρεμιέρες)


Και ο νέος Woody Allen για όποιον βιάζεται!
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...